Корпус чувашского языка

Короткие

Ҫак задачӑна татса пама Ньютон ҫапла шутланӑ: йывӑрӑш вӑйӗ хушӑ (инҫӗш) квадрачӗпе пропорциллӗ улшӑнса пырать, тенӗ; вара Ҫӗр центрӗнчен Уйӑх инҫӗшӗнче йывӑрӑш вӑйӗ мӗнле пулмаллине шутласа кӑларнӑ; ҫапла шутласа тупнӑ числона Ҫӗр Уйӑха тивекен варринелле туртакан вӑй пысӑкӑшпе танлаштарса пӑхнӑ.

Помоги переводом

V. Пӗтӗм тӗнчери туртӑм законӗ // А.И. Иванов, Николай Степанов. Соколов И. И. Физика курсӗ. 1-мӗш пайӗ: Механика: вӑтам шкулӑн 8-мӗш класӗ валли / И. И. Соколов ; А. И. Ивановпа Н. С. Степанов куҫарнӑ. — Шупашкар: Чӑвашгосиздат, 1942. — 196 с.

Ҫапла вара вӑрҫӑ мӗнле пӗтессине кӗске вӑхӑтлӑха пыракан ансат майсем мар, яланах пурӑнакан факторсем — тыл ҫирӗплӗхӗ, ҫарӑн мораллӗ пӗрлӗхӗ, дивизисен шучӗпе вӗсен пахалӑхӗ, ҫара лайӑх хӗҫпӑшаллантарни, ҫарти командирсемпе начальниксем ҫапӑҫу ӗҫне кирлӗ пек организацилеме пултарни татса пачӗҫ.

Помоги переводом

Совет халӑхӗн историллӗ ҫӗнтерӗвӗ // Прохор Трофимов. Ялав. — 1951. — № 6. — С. 1-3

Чӑматанӗ тӳпемиех тулсан, хупӑлчине таччӑн пусарса хупрӗ, ӑна пӗчӗк уҫӑпа питӗрсе илчӗ, вара сӗтел хушшине такам ҫавӑтса пынӑ пек, хӑрт вӗҫнӗ пек, уйӑх ҫапнӑ пек ытла та хистенсе, вайкаланса пырса ларчӗ, сунтӑхран хистене-хистене хутпа (тетрадь листине вӑтӑрнӑскерпе) кӑранташ кӑларса, ҫырма пуҫларӗ:

Помоги переводом

Мӑнтӑрккапа Вӑрӑмкка (е Турӑ пӳрни) // Василий Сипет. Сипет В.Н. Калавсем. — Шупашкар, «Пегас» издательство ҫурчӗ, 2019. — 224 с. 8–35 с.

2015 ҫулхи К.В.Иванов ҫулталӑкӗнчен те нумаййине кӗтетпӗр: чӑваш литературин классикӗн пултарулӑхне халӑх хушшинче анлӑрах сарасса, Чӑваш Енӗн историпе культура еткерлӗхне сыхласа хӑварма майсем туса парасса, республикӑн ятне-сумне ҫӗклессе, Раҫҫейри халӑхсен туслӑхне ҫирӗплетессе тата ыттине те.

Помоги переводом

Литература ҫулталӑкӗ - писательсемсӗр? // Надежда СМИРНОВА. «Хыпар», 2015, 37 (26689)№, 4 с.

Мӗнех, манерӗпе ту качаки вирлӗхнех лараймарӗ пулин те, ҫамрӑк, пиҫӗ ҫан-ҫурӑмлӑ арҫын, хӗрӗх градуслипе те хӗрӗннӗскер, пӗрре яшлатса, тепре кутелене-кутелене, шуҫа-шуҫа, йӑвалана-йӑвалана, ӳт-пӗвне тӑвар касичченех вӗрилентерсе, «чӑнкӑлтата-чӑнкӑлтата», сивӗ, чӑкраш ҫырана парӑнтарчӗ-парӑнтарчех.

Помоги переводом

Хӑлхасӑр, куҫсӑр вӑрманта // Василий Сипет. Сипет В. Хӑлхасӑр, куҫсӑр вӑрманта: повесть. — Шупашкар, «Пегас» издательство ҫурчӗ, 2017. — 196 с.

Аса илтеретпӗр, ҫӳп-ҫап контейнерӗсене: строительствӑран юлнӑ ӑпӑр-тапӑра; лампӑсене (люминесцентлӑ, чӗркӗмӗллӗскерсене); аккумуляторсемпе батарейӑсене; ҫу (ӗҫе кӗртнӗ мотор, трансформатор); шинӑсене, покрышкӑсене, йывӑҫ вуллисене, пралуксене; ӳсентӑран каяшӗсене (курӑкпа тислӗк) пӑрахма юрамасть.

Помоги переводом

Правилӑсене пӑхӑнмалла // Римма Мавлютова. https://chuprale-online.ru/news/khyparse ... e-pxnmalla

Вӗренӳре «пиллӗк» тата «тӑваттӑ» паллӑсемпе ӗлкӗрсе пыракан, Пӗтӗм тӗнчери, Раҫҫейри тата регионти конкурссене, олимпиадӑсене, ӑмӑртусемпе фестивальсене хастар хутшӑнакан, хӑйсене общество ӗҫ-хӗлӗнче аван енчен кӑтартакан шкул ачисем ҫулсеренех Чӑваш Ен Пуҫлӑхӗн стипендине илсе тӑма тивӗҫеҫҫӗ.

Помоги переводом

Ҫамрӑкла вӗренни – чул ҫинче // Любовь ШУРЯШКИНА. http://kasalen.ru/2023/03/21/%d2%ab%d0%b ... %87%d0%b5/

Пӗлтӗр эпир Сочире пулнӑ чухне Крым Республикин Министрсен Канашӗн Председателӗпе /халӗ Крым Республикин Пуҫлӑхӗ/ Сергей Аксеновпа тата Севастополь Кӗпӗрнаттӑрӗпе Сергей Меняйлопа Килӗшӳсем алӑ пуснӑччӗ, ҫавна май хальхи ӗҫлӗ тӗлпулусенче эпир вӗсене хӑш енчен пулӑшма пултарнине сӳтсе яврӑмӑр.

Помоги переводом

Крымпа Севастополь ертӳҫисем пирӗн пата килӗҫ // И.КЛЕМЕНТЬЕВА. «Хыпар», 2015, 35-36 (26687-26688)№, 1 с.

— Акан 1-мӗшӗ тӗлне лаптӑксенче инфратытӑм тума ҫеҫ 2 миллиард, вӑл шутра 2016-2018 ҫулсенче 704,6 миллион тенкӗ укҫа кирлине палӑртнӑ, — пӗлтерчӗ ЧР строительство министрӗн заместителӗ Сергей Безруков. — Вырӑнти хӑйтытӑмлӑх органӗсем ҫак ӗҫе кӗске хушӑра пурнӑҫлама хыснаран укҫа ҫителӗклӗ уйӑраймаҫҫӗ.

Помоги переводом

Чылайӑшӗ никӗс те яман // Юрий МИХАЙЛОВ. «Хыпар», 2016.05.05, 67-68№

Алӑка ытла хыттӑн шартлаттарса хупса: «Анне! Анне, ҫыру!» — тесе вӗҫсе кӗрсе тӑрать шутсӑрах ҫунатланса кайнӑ Шӑнкӑрч, анчах амӑшне ҫӗр ҫинчи мӗнпур япала кирлӗ пулма пӑрахнӑ тейӗн: епле ларнӑ вӑл хывӑнмасӑрах сак ҫине, мӗнле таяннӑ майласа хунӑ тӳшексемпе ҫытарсем ҫине — ҫаплипех ҫывӑрнӑ та кайнӑ.

Помоги переводом

Виҫҫӗмӗш сыпӑн // Виталий Енӗш. Григорьев-Енӗш В.Г. Чун кӑварӗ. Повеҫсемпе калавсем. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1987. — 215 с. — 3–36 с.

Ӗмӗтленес ӗмӗтне те купӑста тунине тӳнтернӗ евӗр лачӑрах качлаттарчӗ, таса вутпа ҫунакан чӗрен хӗрхӗлтӗм кӑварӗ ҫине витри-витрипех мӑшкӑлтӑк шывӗ чашлаттарчӗ, сӳнтерчӗ ырӑ шанӑҫа», — тесе, ача умӗнче тӳрре тухма тытӑнсан хам, ун тӗлне ӳлӗннӗ ҫылӑхӑма май пур таран йӑвашлатма пикенсе пӑхас тесен?

5 // Хветӗр Агивер. Агивер Ф.Г. Сар ачапа сарӑ хӗр: Повесть. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1980. — 256 с.

Эпӗ ҫакӑн пек паллӑ ҫынсемпе - Раҫҫей халӑх артисчӗпе Морис Яклашкин профессорпа /искусствӑсен факультечӗн деканӗ/, Наталья Ивановӑпа /декан заместителӗ/, вокал кафедрин ертӳҫипе Станислав Кондратьев профессорпа, фортепьяно уйрӑмӗн ертӳҫипе Марина Саприкӑпа - юнашар ӗҫлени яваплӑха тата ӳстерет.

Помоги переводом

Сцена çинче - çавраçил, килте - ачаш хĕрарăм // Надежда СМИРНОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 4; 29-30№

Пӗтерчӗ те пирусне мӑкӑрлантарса Виталий, тӗпне ҫӗре пӑрахса, пушмак тӗпӗпе ӑна чылайччен тӑрӑша-тӑрӑша таптарӗ, вара, хӑюлӑх килтересле, чӑшӑл-чӑшӑл ҫӳҫне икӗ аллипе те икӗ хутчен пӑтраштара-пӑтраштара якатрӗ те Нина хыҫҫӑн хупӑнсах ҫитмен алӑка йӑнк! тӗкрӗ, картишнелле тап! ярса пусрӗ шанчӑклӑн…

10 // Хветӗр Агивер. Агивер Ф.Г. Сар ачапа сарӑ хӗр: Повесть. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1980. — 256 с.

Пурпӗрех Пурис малашне асӑрхануллӑрах пулчӗ: йывӑҫ-тӗмӗ ҫине пырса тӑрӑнасран сылтӑм аллине малалла кӑнтарса, шитшерӗн утӑмласа, тӗллӗн-тӗллӗн эрешмен картисене те ҫатӑртатса таткаласа хӑйне хапӑлласа йышӑнман вӑрман ӑшнелле ҫине тӑрсах тапаҫланчӗ: чӑштӑр-чӑштӑр, шӑт-шат, ҫӑт-ҫат, шӑтӑрт-шӑтӑрт…

Помоги переводом

Хӑлхасӑр, куҫсӑр вӑрманта // Василий Сипет. Сипет В. Хӑлхасӑр, куҫсӑр вӑрманта: повесть. — Шупашкар, «Пегас» издательство ҫурчӗ, 2017. — 196 с.

Питӗ нумай ыйтать ҫамрӑк Шигалей Ту енчи ҫӗр-шывран: Мускав боярӗсемпе Крым княҫӗсене парнелеме лавӗ-лавӗпе хаклӑ йышши тир ӑсатмалла, ҫар валли галюфе-фураж хатӗрлемелле, ҫӗрпе усӑ курнӑшӑн, ҫурт-йӗршӗн, вак суту-илӳшӗн куланай пуҫтармалла, ҫывӑхри хуралҫӑсем валли пинӗ-пинӗпе ухӑ-ҫӗмрен тумалла.

Помоги переводом

8. Чалӑмри тус // Куҫма Турхан. Турхан К.С. Сӗве Атӑла юхса кӗрет: истори романӗ. Пӗрремӗш кӗнеке. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1994. — 607 с. — 9–606 с.

2024 ҫулхи июль уйӑхӗн 26-мӗшӗнчи указӗпе килӗшӳллӗн асӑннӑ наградӑпа ачисене тивӗҫлӗ воспитани парас, ҫемье йӑли-йӗркисемпе хаклӑхӗсене сыхласа хӑварас тата ҫирӗплетес ӗҫе тӳпе хывнӑшӑн Архангельск районӗнчи Райсапа Булат Янышевсене тата Благовещенск хулинчи Ольгӑпа Анатолий Фатеевсене чысланӑ.

Помоги переводом

«Ашшӗ-амӑш мухтавӗ» медалӗн хуҫисем паллӑ // Надежда Родионова. https://ursassi.ru/news/novosti/2024-06- ... ll-3826403

— Карасевӑн башня кранӗ павлин пек хитре: кӳлепи сенкер, тараси кӗрен, чи ҫӳлли те чи вӑйли, сарса хурсан, туй халӑхне ташлама ҫителӗклӗ анлӑ та вӑрӑм панель-плитасене ак ҫапла ҫеҫ йӑтса хӑпартать! — терӗ ҫав ҫамрӑк, куҫ ытамне кӗмен, халь кӑна тӑвакан корпус-комплекс еннелле аллине ҫӗклесе кӑтартса.

Помоги переводом

Кӑрлач чечекӗ // Владимир Ухли. В. В. Ухли. Сӑмах пӗтмен: повеҫсемпе калавсем. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1978. — 190 с. — 91–110 с.

Ҫӗпрел районӗн пуҫлӑхӗ Марат Гафаров, Ӗҫ тӑвакан комитетӑн ертӳҫи Рустам Мухаметзянов, культура пайӗн начальникӗ Зульфат Сагдеев, ҫамрӑксен ӗҫӗ, спорт тата туризм енӗпе пайӗн начальникӗ Руслан Вильданов, ҫутӗҫ пайӗн начальникӗ Газинур Халиуллов ӗнерхи шкул ачисене ҫак паллӑ кун ячӗпе саламларӗҫ.

Помоги переводом

Аттестат — аслӑ пурнӑҫа путевка // Гулия Фаизова. https://chuprale-online.ru/news/tp-khypa ... na-putevka

— Сирӗн пысӑк ҫурт умне ҫитсессӗн Марфа аппа мана: «Куля, эсӗ пӗлетне, ҫак пульницара чирлӗ ҫын нумай выртать. Вӗсем сан панулмине ҫиччас илсе пӗтерӗҫ. Ан атя, ҫитрӗмӗр. Ҫаврӑн ман енне ҫурӑмупа, пулӑшам кутамккуна тӑхӑнма. Пульницана кӗрсен панулми сутма шур халатлисенчен ирӗк ыйтма ан ман», — терӗ.

Помоги переводом

Панулми // Юрий Исаев. Исаев Ю.Н. Ҫӗнӗ касӑн шухӑ яшӗсем: калавсем, асаилӳ, тӗрленчӗксем. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 2023. — 149 с. — 36–45 с.

Чи малтанах ҫакна каламалла: вырӑс чӗлхинчи мӑшӑр определенисене вӗсен компоненчӗсем хӑйсем палӑртакан япала ячӗсемпе мӗнле ҫыхӑнура тӑнине кура икӗ ушкӑна уйӑрма пулать: 1) пӗр пек ҫыхӑнура тӑракан компонентсемлӗ определенисем (тӗслӗхрен, англо-русский словарь, венгеро-советская дружба т. ыт. те).

Помоги переводом

3 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.

Сайт:

 

Статистика

...подробней