Новые
Вӗсене учебниксене, учебниксем ҫумне хушса панӑ терминсен списокӗсене, терминологи словарӗсене кӗртеҫҫӗ.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Кӗске вӑхӑтра чӗлхе, литератураведени, истори, обществоведени, географи, математика, физика, ботаника, зоологи, анатоми, хими терминӗсене туса хатӗрлеҫҫӗ.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
20-30-мӗш ҫулсенче чӑвашла учебниксен авторӗсемпе куҫаруҫӑсем вӑтам сыпӑкри наука никӗсӗсем валли терминсем хатӗрлес тӗлӗшпе пысӑк вӑй хураҫҫӗ.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Ҫакӑ терминологи ӗҫне те тӳрремӗнех пырса тивет.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Республикӑра пурне те пуҫламӑш тата тулли мар вӑтам пӗлӳ парассине пурнӑҫа кӗртсе пынӑ май шкулсем валли чӑвашла учебниксем хатӗрлесси пысӑк пӗлтерӗшлӗ ӗҫ пулса тӑрать.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Пӗрремӗшӗнче (обществӑпа политика терминӗсен словарӗнче) 1880, иккӗмӗшӗнче 1600 термин.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
1932 ҫулта обществӑпа политика тата ялхуҫалӑх терминӗсен вырӑсла-чӑвашла словарӗсем ҫапӑнса тухаҫҫӗ.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Унта чӑваш терминӗсемпе номенклатура единицисен йышӗ пӗр пине яхӑн.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Чӑваш чӗлхине Чӑваш республикинче официаллӑ чӗлхе туса хунӑ май 1929 ҫулта канцеляри терминӗсен (ӗҫ хучӗсен) вырӑсла-чӑвашла словарӗ пичетленсе тухать (авторӗсем Н. Ванерккепе Лукка Эрхипӗ).
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Вӑл 1927-1932 ҫулсенче 5 пин термин пӑхса тухса вӗсене терминологие кӗртме сӗнет.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
1927 ҫулта Чӑваш терминологи комиссийӗ ӗҫлеме пуҫлать.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Ҫакӑ революци хыҫҫӑнхи 10 ҫул хушшинче чӑваш терминологийӗ литература чӗлхин составӗнче хӑйне уйрӑм сий пулса йӗркеленме пуҫланине, вӑл пӗтӗмӗшле лексикӑран уйрӑлса тӑма тытӑннине кӑтартса парать.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
1928 ҫулти положени терминсемпе усӑ курнӑ чух литературӑна кам валли (ӑна мӗнле стильпе ҫырмаллине) асра тытма хушать.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
1928 ҫулта йышӑннӑ положенин тӗп уйрӑмлӑхӗ терминологире диалект тата вырӑнти калаҫу сӑмахӗсемпе, архаизмсемпе усӑ курма, интернационаллӑ сӑмахсене куҫармасӑр йышӑнма сӗнни пулса тӑрать.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Ҫапла вара, пурнӑҫ ҫӗнелсе, халӑх культурипе ҫутӗҫ ҫулсерен аталанса сарӑлнӑ май тата терминсем тӑвас ӗҫре опыт пухӑннӑ май терминологи принципӗсем те улшӑнса тарӑнланса пынӑ.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Унта ҫапла каланӑ: 1) терминсем тумалли тӗп материал — тӑван чӗлхе, унӑн диалекчӗсемпе вырӑнти калаҫӑвӗсем; 2) кирлӗ пулсан, манӑҫа тухнӑ е манӑҫа туха пуҫланӑ сӑмахсемпе, вӗсен семантикине улӑштармасӑр е улӑштарса, термин пӗлтерӗшӗпе усӑ курма юрать; 3) тӑван чӗлхере термин тума юрӑхлӑ сӑмах тупӑнмасан, аффикссемпе е хутлӑ сӑмах мелӗпе усӑ курса, ҫӗнӗ сӑмах термин тумалла; 4) тӑван чӗлхе хатӗрӗсенчен те, унӑн вырӑнти калаҫӑвӗсенчен те термин тума май килмесен, ҫав термина урӑх чӗлхерен йышӑнмалла; 5) ытти чӗлхесенче сарӑлнӑ интернационаллӑ сӑмахсене куҫармасӑрах йышӑнмалла; 6) литературӑра терминсемпе усӑ курнӑ чух ҫав литературӑна кам валли ҫырнине асра тытмалла, халӑхӑн анлӑ масси валли ҫырнӑ чух урӑх чӗлхе терминӗсемпе, ҫавӑн пекех ансӑр специальность терминӗсемпе сахалтарах усӑ курмалла.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
1928 ҫулта Чӑваш ҫӗршывне тӗпчекенсен пӗрремӗш съезчӗ, чӑвашла терминсем тӑвас ӗҫе сӳтсе явса, ҫӗнӗ положени йышӑнать.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Ҫак глаголсен причасти форми те термин пӗлтерӗшӗ йышӑнать, асӑрхӑр: орканисатсиленнӗ пролеттариат, натсионалисатсиленӗ панк, сотсиалисатсиленӗ ҫӗр, чивилисатсиленнӗ патшалӑх, чентралисатсиленнӗ орканисатси т. ыт. те.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
Ҫак тапхӑрта -изировать, -ировать, -изовать суффикслӑ интернационаллӑ глаголсем чӑваш чӗлхине -изацилле аффикспа кӗме тытӑнаҫҫӗ: национализировать — натсионалисатциле, организовать — орканисатсиле, социализировать — сотсиалисатсиле, цивилизовать — чивилисатсиле, централизовать — чентралисатсиле т. ыт. те.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.
социалистический фактор — сотсиалисӑмла хвактӑр т. ыт. те.
Терминологин литература чӗлхин системинчи вырӑнӗпе аталанӑвӗ // Н. П. Петров. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 25–45 с.