Новые
Польша ҫӗрне ирӗке кӑларассишӗн пынӑ ҫапӑҫусенчен пӗринче патронсем пӗтсе ҫитнӗ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Иван Кузюков салтакӑн вут-ҫулӑм хирӗнче чуна ҫӳҫентерекен самантсем тата та пулнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
«Вӑрҫӑ — чӑтма ҫук тискерлӗх. Унран хӑрушши ҫӗр ҫинче урӑх нимӗн те ҫук», — тетчӗ час-часах ҫывӑх ҫыннӑмӑр, — пӗлтерчӗ Алина Кирилленко.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Унӑн асаилӗвӗн пӗр сыпӑкӗпе сире те паллаштарам эппин: «...Вӑрҫа эпир 1941 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 27-мӗшӗнче тухса кайрӑмӑр. Йӗпреҫе ҫитрӗмӗр, кунта лашасем пуҫтартӑмӑр та пуйӑса лартӑмӑр. Темиҫе кун кайнӑ хыҫҫӑн Мускава ҫитрӗмӗр. Тӗп хуларан Ленинград еннелле выртакан ҫул ҫинчи ҫар ҫыннисем хатӗрлекен Боровичи хулинче чарӑнтӑмӑр. Фронт валли пухнӑ лашасене шӑпах ҫавӑнта антарса хӑвартӑмӑр. Хамӑра Ленинграда илсе кайрӗҫ. Тӑван ҫӗршывпа Финлянди чиккине хӳтӗленӗ ҫӗрте тӑтӑмӑр, финсемпе ҫапӑҫӑва кӗме те тӳр килчӗ. 900 кун пынӑ блокадӑна та чӑтса ирттерме тиврӗ. Блокада ункине татса янӑ ҫӗре те хутшӑннӑ. 1943 ҫулта Синявино текен шурлӑхлӑ вырӑнта ҫапӑҫрӑм. Кунта 5 кун ӑша пӗр татӑк апат ямасӑр пурӑнтӑмӑр. Шӑпах ҫав тытӑҫура мана йывӑр амантрӗҫ. Госпитальте ҫур ҫул сывалма тиврӗ. Самайлансан фронта тепӗр хут ӑсантӑм. Эстоние, Литвана, Новгород, Псков хулисене ирӗке кӑларассишӗн пынӑ хӗрӳ ҫапӑҫусенче пултӑм. Пирӗн ҫарсем малаллах шурӗҫ, тӑшмана хӑваласа Польша ҫӗрне кӗтӗмӗр. Ӑна ирӗке кӑларнӑ хыҫҫӑн Хӗвелтухӑҫ Пруссие фашистсен тыткӑнӗнчен хӑтарма пырса ҫитрӗмӗр. Пӗррехинче /пуш уйӑхӗччӗ ун чухне/ Висла шывӗ урлӑ кимӗпе каҫнӑ чухне пирӗн ҫине нимӗҫ самолечӗсем бомба тӑкма тытӑнчӗҫ. Вӑйлӑ хум пырса ҫапнипе кимӗ ҫаврӑнса ӳкрӗ. 20 салтакран пӗр эпӗ кӑна чӗрӗ юлтӑм пуль. Мана салтак шинелӗ хӑтарса хӑварчӗ. Кимӗ ҫине лариччен тӳмесене вӗҫертсе янӑччӗ. Шинель шыв ҫинче ҫунат пекех сарӑлса выртрӗ, путма памасӑр анлӑ юханшыв урлӑ тӗрӗс-тӗкеллӗн ишсе каҫма пулӑшрӗ. Ҫыран хӗррине ҫитсен пӗр йывӑҫ тураттинчен ярса тытрӑм. Мана, вӑйран кайнӑскере, хамӑр салтаксем асӑрхарӗҫ, шывран тухма пулӑшрӗҫ. Витӗрех йӗпеннӗ тумтире улӑштарса тӑхӑнтартрӗҫ, ҫур черкке спирт ӗҫтерчӗҫ. Саперсен ушкӑнӗпе пӗрле тепӗр кимӗ ҫине ларса Висла урлӑ каҫрӑмӑр. Нимӗҫсене хӑваларӑмӑр. Кунта пысӑках мар завод пурччӗ /спирт завочӗ пулнӑ иккен-ха вӑл/. Ӑна фашист йыттисенчен туртса илессишӗн ир пуҫласа каҫченех ҫапӑҫрӑмӑр. Шӑпах ҫавӑнта пирӗн ҫарсен артиллерийӗ атакӑлама тытӑнчӗ. Эпир те, пехотӑрисем, тӑшман ҫине хӑюллӑн кӗрсе кайрӑмӑр. Мана кунта каллех амантрӗҫ, тепӗр 2 уйӑх госпитальте выртрӑм. Сывалсан Мурманск хулинчен эшелонпа Япони еннелле илсе кайрӗҫ, кунта Япони самурайӗсемпе тытӑҫма тиврӗ. 1945 ҫулхи чӳк уйӑхӗнче нумай хут аманнӑ салтаксене киле ямалли ҫинчен калакан приказ тухрӗ».
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Ҫапах хушӑран кӑмӑлӗ ҫемҫелетчӗ те вут-ҫулӑм витӗр тухнине, ҫывӑх юлташӗсене ҫухатнине куҫҫуль витӗр аса илетчӗ...
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Хӑйне питӗ сӑпайлӑ тытатчӗ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Наградисемпе те мухтанмастчӗ, вӗсене ҫакса та ҫӳреместчӗ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
— Асатте вӑрҫӑри асаплӑ ҫулсем пирки каласа пама питех кӑмӑлламастчӗ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Ҫапӑҫури паттӑрлӑхпа хӑюлӑхшӑн III степень Мухтав орденне, II степень Тӑван ҫӗршыв вӑрҫин орденне, «Японие ҫӗнтернӗшӗн», «1941-1945 ҫулсенчи Тӑван ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫинче Германие ҫӗнтернӗшӗн» медальсене тивӗҫнӗ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Стрелоксен полкӗнче тӑнӑ, пулеметчик пулнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Сталинград патӗнчи ҫапӑҫӑва хутшӑннӑ, Ленинграда хӳтӗленӗ, Курск пӗккинче, Яппун вӑрҫинче ҫапӑҫнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Иван Егорович вӑрҫӑ ҫулӗпе пуҫламӑшӗнчен вӗҫне ҫитичченех утса тухнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Вӗсенчен ҫурри ҫапӑҫу хирӗнче выртса юлнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Вӑл пӗлтернӗ тӑрӑх — Йӗпреҫ тӑрӑхӗнчи Хурамалтан Тӑван ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине 400 яхӑн ҫын тухса кайнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
«Вӑл пирӗнтен уйрӑлса кайнӑ /2007 ҫулхи юпа уйӑхӗн 22-мӗшӗнче/ пулин те унӑн ҫутӑ сӑнарӗ, вӑрҫа аса илнисем пирӗн асӑмӑртах. Пурӑннӑ чухне ҫывӑх ҫыннӑмӑр тӗлӗкӗсенче вӑрҫӑпа час-часах аташатчӗ. Чун ыратӑвне кӑштах та пулин ҫӑмӑллатас тесе эпир, унӑн мӑнукӗсем, асаттерен вӑрҫӑ ҫулӗсем ҫинчен каласа пама ыйтаттӑмӑр. Вӗсене ҫырсах пыраттӑмӑр», — ҫапла пуҫларӗ калаҫӑва Алина Кирилленко.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Иван Кузюков 1914 ҫулхи ҫурла уйӑхӗн 20-мӗшӗнче Хурамал ялӗнче ҫуралнӑ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Хальхинче пире Йӗпреҫ районӗнчи Хурамалта ҫуралса ӳснӗ, халӗ Шупашкарта пурӑнакан Алина Кирилленко /Кузюкова/ хӑйӗн аслашшӗ ҫинчен каласа пама килӗшрӗ.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Ҫав тӗллевпех ҫӗнӗ ярӑм уҫас терӗмӗр.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Вӗсем ҫинчен ачисем, мӑнукӗсем аса илсе каласа пани те, пирӗн шухӑшпа, интереслӗ пулассӑн туйӑнать.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№
Ҫав вӑхӑтрах вилнисене те асрах тытатпӑр.
Салтак шинелӗ ҫӑлса хӑварнӑ // Роза ВЛАСОВА. «Хыпар», 2016, пуш, 18; 35-36№